Türkiye'de Öğrenci İkamet İzni
Resmi Türkçe adı: Öğrenci İkamet İzni
Kısa cevap
Öğrenci ikamet izni, Türkiye’de bir yükseköğretim kurumunda ön lisans, lisans, yüksek lisans veya doktora öğrenimi gören yabancılar içindir.[1] Aile ikamet izni olmayan ilk ve ortaöğretim öğrencileri de ek şartlarla bu izne ihtiyaç duyar.[1][2] Üniversite öğrencileri için izin, öğrenim programının tamamını kapsayacak şekilde verilebilir.[2] Her başvuruya İl Göç İdaresi Müdürlüğü karar verir.[1]
Bu izin kimler için
| Grup | Kural |
|---|---|
| Türkiye’deki bir yükseköğretim kurumunda ön lisans, lisans, yüksek lisans ve doktora öğrencileri | Öğrenci izni alabilir.[1] |
| İlk ve ortaöğretim öğrencileri | Bakımlarını ve masraflarını bir kişi veya kuruluş üstlenirse ve velileri ya da yasal temsilcileri muvafakat verirse mümkündür.[1] Aile ikamet izni olan öğrencilerin öğrenci iznine ihtiyacı yoktur: aile izni çocuklara 18 yaşına kadar ilk ve ortaöğretim kurumlarında okuma hakkı verir.[1][2] |
| Kamu kurumları aracılığıyla Türkiye’ye getirilen öğrenciler | Öğrenimleri süresince izin verilebilir.[1] |
| Üniversiteleri tarafından Türkçe hazırlık sınıfına veya kursuna gönderilen öğrenciler | Durumlarını belgelerlerse bir sonraki öğretim döneminin başlangıcına kadar izin verilir.[2] |
| Özel öğrenciler, açık öğretim ve uzaktan eğitim | Bunlar için öğrenci izni verilmez.[2] |
Öğrenci izni, öğrencinin anne ve babasına veya diğer yakınlarına ikamet izni hakkı sağlamaz.[1] Yönetmelik öğrencinin yalnızca eşi ve çocukları için aile ikamet izninde destekleyici olmasına izin verir.[2]
İzin ne kadar süre geçerli
| Durum | Süre |
|---|---|
| Yükseköğretim (ön lisanstan doktoraya) | Başvuru tarihinden itibaren programın tamamını kapsayacak şekilde verilebilir.[2] |
| Normal öğrenim süresinde mezun olamamak | Her seferinde en fazla bir yıl uzatılır, azami öğrenim süresini hiçbir zaman aşamaz.[2] Her yıl aktif öğrenci olduğunuzu ve tahmini mezuniyet tarihinizi gösteren öğrenci belgesi getirirsiniz.[3] |
| İlk ve ortaöğretim | Öğrenim süresince birer yıllık sürelerle verilir ve uzatılır (Kanun md. 38/2).[1] Yönetmelik bunu en fazla bir yıl olarak, bir sonraki öğretim yılının başına kadar geçerli şekilde düzenler.[2] |
| Bir yıldan kısa öğrenim | İzin öğrenim süresinden uzun olamaz (Kanun md. 38/4).[1][2] |
| Kamu kurumları aracılığıyla | Öğrenim süresince.[1] |
Şartlar
Kanunun 39 uncu maddesi üç şart koyar:[1]
- 38 inci madde kapsamındaki öğrenim durumunuzla ilgili bilgi ve belgeleri sunarsınız.
- Kanunun 7 nci maddesine göre Türkiye’ye girişi reddedilmesi gereken biri değilsinizdir (örneğin geçerli pasaportu veya vizesi olmayan ya da belgelerini sahtecilikle almış biri).
- Türkiye’de kalacağınız adresi bildirirsiniz.
Pasaportunuzun (veya pasaport yerine geçen belgenizin) süresi, istediğiniz izin süresinden en az 60 gün daha uzun olmalıdır.[1] Türkiye içinden başvuran ilk ve ortaöğretim öğrencilerinin amacına uygun bir vizesi olmalıdır.[2]
Belgeler
Resmi liste, e-İkamet’teki öğrenci belge PDF’inden alınmıştır (18 Mart 2025 tarihli sürüm).[3] Müdürlük ek bilgi veya belge isteyebilir.[3]
Ortak belgeler
| # | Belge | Ne zaman gerekir |
|---|---|---|
| 1 | Sizin, yasal temsilcinizin veya vekâletnameli avukatınızın imzaladığı İkamet İzni Başvuru Formu[3] | Tüm başvurular |
| 2 | Pasaportun (veya pasaport yerine geçen belgenin) kimlik bilgileri ve fotoğraf bulunan sayfasının ve varsa vize sayfalarının fotokopisi; dosyanızı teslim ettiğiniz gün aslını yanınızda götürün[3] | Tüm başvurular; vize sayfaları yalnızca vizeniz varsa |
| 3 | Son 6 ay içinde çekilmiş, beyaz fonlu, ICAO standardına uygun iki biyometrik fotoğraf[3] | Tüm başvurular |
| 4 | İkamet izni belge bedelinin ödendiğini gösteren makbuz[3] | Tüm başvurular. Bkz. harçlar |
| 5.1 | e-Devlet’ten (turkiye.gov.tr) alınan güncel tarihli Yerleşim Yeri Belgesi ile elektrik, su, doğalgaz veya sabit telefon faturası ya da yeni abonelik sözleşmesi[3] | Uzatma ve geçiş başvuruları (il veya izin türü değiştirirken de) |
| 5.2 | Kalacağınız yeri gösteren bir belge: tapu fotokopisi ve numarataj belgesi (kendi eviniz); kiraya verenin bilgilerini içeren noter onaylı kira sözleşmesi (kiralık ev); konaklama belgesi ve ödeme makbuzu (otel veya benzeri); imzalı ve mühürlü yurt belgesi (yurt); ya da ev sahibinin noter onaylı taahhüdü, ev sahibi evliyse eşinin de taahhüdü ve ev sahibi adına güncel fatura veya yeni abonelik sözleşmesi (birinin yanında kalıyorsanız)[3] | Tüm başvurular; bir seçenek yeterlidir |
| 6 | İzin süresini kapsayan geçerli sağlık sigortası: ikili sosyal güvenlik sözleşmesi belgesi, SGK provizyon belgesi, SGK genel sağlık sigortası başvuru belgesi veya özel poliçe (poliçe numarasının olduğu ilk sayfa) seçeneklerinden biri[3] | Aşağıdaki genel sağlık sigortası kuralı uygulanmıyorsa tüm başvurular |
| 7 | PTT merkez şubesinden alınan, Ulusal Elektronik Tebligat Sistemi (UETS) adresini gösteren belge[3] | Uzatma ve geçiş başvuruları; 18 yaşından küçüklerden istenmez |
| 8 | Okulunuzun imzalayıp mühürlediği (veya e-imzaladığı) ya da e-Devlet’ten alınan, öğrencilik durumunuzu gösteren belge[3] | Tüm başvurular |
İlk başvuru onaylandıktan sonra 20 iş günü içinde adres kaydınızı yaptırmanız gerekir.[3]
Sağlık sigortası ve genel sağlık sigortası
İlk kayıtlarından itibaren üç ay içinde genel sağlık sigortasına girmek için başvuran öğrencilerden ayrıca sağlık sigortası istenmez.[2][3] Sigortalı olduktan sonra göç idaresine bilgi vermeleri gerekir.[3] Bu üç ay içinde başvurmayan öğrenciler bu hakkı kaybeder ve özel sağlık sigortası yaptırmak zorundadır.[2]
Harç ve belge bedeli
Öğrenci belge listesi yalnızca belge bedeli makbuzunu ister.[3] Yönetmeliğe göre Türk okullarında ve fakültelerinde okuyan öğrenciler izni ikamet izni harcı ödemeden alır. Konsolosluk, elçilik ve uluslararası okullar gibi Türk okulu sayılmayan okullardaki öğrenciler ikamet izni harcı öder.[2] Bkz. İkamet izni harçları.
Çocuk için ek belgeler
| Belge | Ne zaman gerekir |
|---|---|
| Onaylı doğum belgesi | Anne ve baba pasaporttan veya ulusal kimlikten tespit edilemiyorsa[3] |
| Onaylı velayet belgesi veya diğer ebeveynin onaylı muvafakatnamesi | Boşanmadan sonra; velayet ortaksa veya diğer ebeveynin görme hakkı varsa muvafakatname[3] |
| Ebeveynin onaylı ölüm belgesi | Ebeveynlerden biri ölmüşse[3] |
| Onaylı gaiplik kararı | Ebeveynlerden biri hakkında gaiplik kararı verilmişse[3] |
| Tek ebeveyn belgesi | Çocuk evlilik dışında doğmuşsa ve velayet diğer ebeveyndeyse[3] |
| Ebeveynin ikamet izni, çalışma izni, çalışma izni muafiyeti kartı veya ikamet izni başvuru belgesinin fotokopisi | Varsa[3] |
| Yurt dışındaki ebeveynin veya yasal temsilcinin onaylı muvafakatnamesi ve bu muvafakatnamede adı geçen, Türkiye’deki bir kişinin veya kuruluşun noter onaylı taahhütnamesi | Çocuk 18 yaşından küçükse[3] |
| Öğrenci veya öğrenim vizesi | İlk ve ortaöğretim okullarındaki öğrenciler[3] |
Türk makamlarından alınan belgeler imzalı ve mühürlü ya da e-imzalı olmalıdır. Yurt dışından alınan belgelerde Apostil şerhi ve noter onaylı Türkçe tercüme gerekir. Ülke Apostil Sözleşmesine taraf değilse veya belgede Apostil şerhi yoksa, belgenin ilgili ülke makamlarınca onaylanması (konsolosluk veya elçilik onayı ile Dışişleri Bakanlığı ya da bu konuda yetkili diğer Türk makamlarının onayı) ve noter onaylı Türkçe tercümesi gerekir.[3]
Nasıl başvurulur
Öğrencinin ön kaydı tamamlandıktan sonra öğrenci veya öğrencinin okuyacağı okul başvurabilir.[2] Uluslararası Öğrenciler Değerlendirme Kurulu kararıyla yerleştirilen öğrencilerin ön kayıt yaptırması gerekmez.[2] Göç İdaresi şu anda Türkiye içindeki başvuruları e-İkamet sistemi üzerinden, ardından İl Göç İdaresi Müdürlüğünde randevuyla alır.[4] Bkz. e-İkamet’te başvuru.
Uzatmak için izninizin bitişinden 60 gün önce başvurmaya başlayabilirsiniz; başvuru her durumda izin bitmeden yapılmalıdır.[1][4] Bkz. İkamet izninin uzatılması.
Öğrenim sırasında değişiklikler
| Değişiklik | Ne yapmalısınız |
|---|---|
| Öğrencilik veya kayıt durumunuzdaki herhangi bir değişiklik | Siz ve okulunuz bunu 20 gün içinde İl Göç İdaresi Müdürlüğüne bildirirsiniz.[2] |
| Aynı üniversitede yeni fakülte veya bölüm ya da aynı ilde yeni üniversite | 20 gün içinde öğrenci işleri veya uluslararası öğrenci ofisine başvurun.[3] Öğreniminiz kesintisiz sürüyorsa ve zamanında bildirirseniz izniniz geçerli kalır.[2] |
| Başka bir ilde yeni üniversite, fakülte veya bölüm | 10 gün içinde e-İkamet’te yeni ili seçerek başvurun ve belgelerinizle yeni okulun öğrenci işleri veya uluslararası öğrenci ofisine gidin.[3] Yeni ildeki müdürlük mevcut izninizi sona erdirir ve yeni öğrenim dönemi için izin verir.[2] |
| Kaydınızı dondurmak | İzniniz kaydınızı dondurduğunuz tarihten itibaren sona erer.[2] |
Öğrenciyken çalışma
Türkiye’de örgün öğrenim gören ön lisans, lisans, yüksek lisans ve doktora öğrencileri çalışma izni almak şartıyla çalışabilir.[1] Ön lisans ve lisans öğrencileri için çalışma hakkı ilk yıldan sonra başlar; ayrıntılar ilgili kanunlar ve Cumhurbaşkanlığı kararnameleriyle düzenlenir.[1] Geçerli bir çalışma izni ikamet izni yerine geçer.[1] Çalışma izinleri bu rehberin kapsamı dışındadır.
Ret, iptal ve uzatılmama
Kanunun 40 ıncı maddesine göre şu durumlarda öğrenci izni verilmez, verilmişse iptal edilir veya uzatılmaz:[1]
| Neden | Kaynak |
|---|---|
| 39 uncu maddedeki şartlar karşılanmıyor ya da ortadan kalkmış | Kanun md. 40/1-a[1] |
| Öğrenimin sürdürülemeyeceğine dair kanıtlar ortaya çıkmış | Kanun md. 40/1-b[1] |
| İznin veriliş amacı dışında kullanıldığı belirlenmiş | Kanun md. 40/1-c[1] |
| Hakkınızda geçerli bir sınır dışı etme kararı veya giriş yasağı var | Kanun md. 40/1-ç[1] |
Yönetmelik bu nedenleri tekrarlar.[2] Türkiye Burslusu bir öğrencinin izni reddedilir, iptal edilir veya uzatılmazsa burs veren kuruma bilgi verilir.[2] Karar size, yasal temsilcinize veya avukatınıza tebliğ edilir; bildirimde karara nasıl itiraz edebileceğiniz açıklanmalıdır.[1][2] Ret veya iptalden sonraki altı ay içinde yeniden başvurursanız, talebiniz için yeni bir gerekçe göstermeniz gerekir.[2] Bkz. Ret ve iptal ve İtiraz.
Öğrencilik yılları ve uzun dönem ikamet
Kanun kesintisiz ikamet süresini hesaplarken öğrenci izniyle geçen sürenin yalnızca yarısını sayar. Diğer izinlerle geçen süre tam sayılır.[1] Bu, ileride Uzun Dönem İkamet İznine başvurmayı düşünüyorsanız önemlidir.
Mezuniyetten sonra
Öğrenci izniniz mezuniyet tarihinizde sona erer. Yeni amacınıza uyan yeni bir izne başvurmak için on günlük süre bu tarihte başlar.[2]
Kanun, Türkiye’de yükseköğrenimini tamamlayanların mezuniyetten itibaren altı ay içinde Kısa Dönem İkamet İznine başvurmasına izin verir (md. 31/1-i).[1] Bu izin bir defaya mahsus, en fazla bir yıl için verilebilir.[1] Bkz. Kısa Dönem İkamet İzni ve İkamet izni türünü değiştirme.
Hangi sürenin size uygulandığından emin değilseniz, on gün dolmadan İl Göç İdaresi Müdürlüğüne sorun.
Kaynaklar
- 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu (consolidated text), Art. 7, 21/2, 24/2, 25, 27/1, 28/2, 29, 31/1(i), 31/4, 34/4, 38, 39, 40, 41. mevzuat.gov.tr, erişim tarihi .
- Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanununun Uygulanmasına İlişkin Yönetmelik, Art. 21/10, 26/1, 30/5, 35, 36, 37, 39. mevzuat.gov.tr, erişim tarihi .
- Öğrenci İkamet İzni Başvurularında İstenen Belgeler (PDF dated 18 March 2025). e-İkamet (Göç İdaresi Başkanlığı), erişim tarihi .
- İkamet Genel Bilgiler. Göç İdaresi Başkanlığı, erişim tarihi .
- Residence Permit Types. Göç İdaresi Başkanlığı, erişim tarihi .