Farklı bir ikamet izni türüne geçiş
Kısa cevap
İkamet izninizin verildiği neden sona erdiyse ve Türkiye’de kalmak istiyorsanız, nedenin sona erdiği tarihten itibaren 10 gün içinde yeni amacınıza uyan izin türüne başvurun.[1][2] Bu, e-İkamet üzerinden yapılan bir geçiş başvurusudur, uzatma değildir.[3][5] Mevcut izniniz, nedeninin sona erdiği tarih itibarıyla sona erdirilir.[2] Yeni izin kendi şartlarına göre değerlendirilir ve reddedilebilir.
Ne zaman geçiş yapmanız gerekir
6458 sayılı Kanun md. 29, mevcut izninizin nedeni sona erdiğinde veya farklı bir neden ortaya çıktığında yeni amacınıza uyan bir izin istemenize olanak verir.[1] Göç İdaresi’nin sıkça sorulan sorular sayfası, bunun geçiş başvurusu olarak yapılması gerektiğini söyler; uzatma başvurusu doğru yol değildir.[3]
Sık görülen durumlar şunlardır: boşanma veya aile ikamet iznindeki destekleyicinin ölümü, bir Türk üniversitesinden mezun olma ya da yıllarca aile ikamet izniyle kaldıktan sonra 18 yaşını doldurma.[1]
10 gün kuralı
Süreyi Uygulama Yönetmeliği belirler. İkamet izniniz varsa ve izninizin nedeni sona erdiği halde Türkiye’de kalacaksanız, nedenin sona erdiği tarihten itibaren 10 gün içinde valiliğe başvurursunuz.[2] 10 günlük süre Kanunun kendisinden değil, Yönetmelikten gelir.[1][2]
Yönetmeliğe göre bundan sonra:[2]
- size İkamet İzni Müracaat Belgesi verilir;
- mevcut izniniz, nedeninin sona erdiği tarih itibarıyla sona erdirilir.
Kanun, bu tür bir başvuruyu Türkiye içinden yapmanıza izin verir.[1]
Mevcut nedeninize ek olarak yeni bir nedeniniz varsa
Mevcut nedeniniz hâlâ geçerliyse ve buna ek bir neden ortaya çıkarsa, mevcut izninizi koruyabilirsiniz. 60 günlük uzatma aralığını beklemeden yeni bir izin de isteyebilirsiniz.[2]
Nasıl başvurulur
- e-İkamet ana sayfasında geçiş başvurusu seçeneğini seçin.[5] e-İkamet, kısa dönem, uzun dönem, aile ve öğrenci izinleri için örnek geçiş formları yayımlar.[10]
- İkamet izni harcını ve kart bedelini randevu tarihinizden önce ödeyin.[3] İkamet izni harçları sayfasına bakın.
- Yeni izin türünün belgeleriyle il göç idaresi müdürlüğündeki randevunuza gidin.[4]
Sık yapılan geçişler
| Mevcut izin | Yeni izin | Kural | Kaynak |
|---|---|---|---|
| Aile ikamet izni | Kısa dönem ikamet izni | Türkiye’de en az üç yıl aile ikamet izniyle kaldınız ve 18 yaşını doldurdunuz. İzninizin dönüştürülmesini isteyebilirsiniz.[1] | 6458 sayılı Kanun md. 34/5 |
| Aile ikamet izni (Türk vatandaşının eşi) | Kısa dönem ikamet izni | Boşanmadan sonra, en az üç yıl aile ikamet izniyle kaldıysanız. Aile içi şiddet mağduru olduğunuz mahkeme kararıyla tespit edilmişse üç yıl şartı aranmaz.[1] | 6458 sayılı Kanun md. 34/6 |
| Aile ikamet izni | Kısa dönem ikamet izni | Destekleyiciniz ölürse. Asgari süre şartı yoktur.[1] | 6458 sayılı Kanun md. 34/7 |
| Öğrenci ikamet izni | Kısa dönem ikamet izni | Türkiye’de yükseköğrenimini tamamladınız ve mezuniyetten itibaren altı ay içinde başvuruyorsunuz. Bu izin yalnızca bir kez ve en fazla bir yıl için verilir.[1] | 6458 sayılı Kanun md. 31/1-i, 31/4 |
| Öğrenci ikamet izni | Aile ikamet izni | Aile ikamet izni şartlarını karşılıyorsanız aile ikamet izni verilir. Öğrenci ikamet izni şartlarını karşılamaya devam ettiğiniz sürece öğrenci haklarınızı korursunuz.[2] | Uygulama Yönetmeliği md. 26/4 |
| Aile ikamet izni | Öğrenci hakları | Öğrenci ikamet izni şartlarını karşılıyorsanız aile ikamet izni devam eder ve öğrenci ikamet izninin haklarından da yararlanırsınız.[2] | Uygulama Yönetmeliği md. 26/5 |
Kanun md. 31 ve md. 34’te düzenlenen geçişlerde ifade takdire bağlıdır: iznin verilebileceği veya izin sahibinin izni dönüştürebileceği yazar. Müdürlük her başvuruyu değerlendirir.[1]
Mezuniyetten sonra: iki süre sınırı
Öğrenci ikamet izni mezuniyet tarihinde sona erer ve 10 günlük süre bu tarihten başlar.[2][3] Bundan ayrı olarak, mezunlara verilen kısa dönem ikamet izni yalnızca mezuniyetten itibaren altı ay içinde başvuranlar içindir.[1] İki sınır da resmi metinlerden gelir. Bunlardan birine yaklaştıysanız il göç idaresi müdürlüğüne veya YİMER’e (157) danışın.[4]
Uzun dönem ikamet iznine geçiş
Bazı kişiler uzun dönem ikamet iznine hiç geçemez: mülteciler, şartlı mülteciler, ikincil koruma statüsü sahipleri, insani ikamet izni sahipleri ve geçici koruma sağlananlar.[1][2] Diğer herkes için şartlar uzun dönem ikamet izni sayfasındadır.
Geçiş yaparken iki sayma kuralı önemlidir:[1]
- Türkiye dışında geçen süre, bir yıl içinde toplam altı aydan veya son beş yıl içinde toplam bir yıldan fazlaysa ikamette kesinti sayılır. Zorunlu kamu hizmeti, eğitim ve sağlık nedenleri bunun dışındadır. İkametinizde kesinti olduysa, başka bir izne geçtiğinizde önceki izin süreleriniz hesaba katılmaz.
- Kesintisiz ikamet hesaplanırken öğrenci ikamet izinlerinin süresinin yarısı, diğer izinlerin ise tamamı sayılır.
Çalışma izni sona erdiğinde
Geçerli bir çalışma izni ikamet izni sayılır.[1] Çalışma izni sona erdiğinde, kalma hakkınız da aynı tarihte sona erer. İzni uzatmazsanız veya yeni durumunuza uyan bir ikamet izni almazsanız bu, ikamet izni ihlali sayılır.[2] Çalışma izniniz iptal edilirse veya sona ererse, 10 gün içinde yapılan ikamet izni başvurusu Türkiye içinden yapılan başvuru olarak işlem görür.[2]
Geçici koruma, uluslararası koruma ve ikamet izinleri
Bu sayfa esas olarak zaten ikamet izni olan kişiler içindir. Geçici koruma altındaysanız ya da uluslararası koruma başvurusu yaptıysanız veya uluslararası koruma sahibiyseniz, incelediğimiz resmi metinler ikamet izinleri hakkında şunları söyler.
Resmi metinler ne diyor
| Metin ne diyor | Kaynak |
|---|---|
| Geçici Koruma Kimlik Belgesi sahiplerinin ikamet izni alması gerekmez. | Yönetmelik md. 20/1-ı[2] |
| Geçici koruma kimlik belgesi Türkiye’de kalış hakkı sağlar. İkamet iznine veya ikamet izni yerine geçen belgelere eşdeğer sayılmaz. | Geçici Koruma Yönetmeliği md. 25/1[11] |
| Geçici koruma altında geçen süre toplam ikamet izni sürenize eklenmez ve geçici koruma uzun dönem ikamet iznine geçiş hakkı vermez. | Geçici Koruma Yönetmeliği md. 25/1[11]; Kanun md. 42/2[1] |
| Geçici koruma, sayılan birkaç durumda kişi bazında sona erer. Bunlardan biri, kişinin 6458 sayılı Kanundaki diğer yasal kalış türlerinden biriyle kalış hakkı kazanmasıdır. | Geçici Koruma Yönetmeliği md. 12/1-d[11] |
| Uluslararası koruma başvuru sahibinin kimlik belgesi ile mülteci, şartlı mülteci veya ikincil koruma statüsü sahibinin kimlik belgesi ikamet izni yerine geçer. Geçerli bir kayıt belgesine veya bu kimlik belgelerinden birine sahip olanların ikamet izni alması gerekmez. | Kanun md. 20/1-g, 76/4, 83/2[1]; Yönetmelik md. 20/1-g[2] |
| Mülteciler, şartlı mülteciler ve ikincil koruma statüsü sahipleri uzun dönem ikamet iznine geçiş hakkına sahip değildir. | Kanun md. 42/2[1] |
Resmi metinler neyi söylemiyor
Geçici Koruma Yönetmeliği md. 12/1-d, kişi başka bir yasal kalış hakkı kazandıktan sonra geçici korumaya ne olacağını anlatır. Bu hakkı kimin, hangi şartlarla kazanabileceğini söylemez.[11] Geçici korumadan veya uluslararası korumadan ikamet iznine geçiş için bir usul, süre veya belge listesi belirleyen resmi bir metin bulamadık. Bu nedenle bu sayfa böyle bir geçiş için şart vermez.
Bu sayfadaki hiçbir bilgi, sizin durumunuzda ikamet izninin mümkün veya muhtemel olduğu anlamına gelmez. Koruma statünüzü veya kalış hakkınızı etkileyebilecek herhangi bir adım atmadan önce İl Göç İdaresi Müdürlüğüne sorun ya da Türkiye içinden 157 numaralı Yabancılar İletişim Merkezi’ni (YİMER) arayın.[4]
Geçiş için belgeler
Geçeceğiniz izin türünün e-İkamet belge listesini kullanın. Her liste ilk, uzatma ve geçiş başvurularını birlikte kapsar; geçişe özel maddeler listenin içinde belirtilir.[7][8][9]
Her geçişte gereken belgeler
| Belge | Koşul |
|---|---|
| Yeni izin türünüzün listesindeki tüm belgeler (form, pasaport fotokopisi, fotoğraflar, harç makbuzları, sağlık sigortası ve diğerleri)[7][8][9] | Her zaman |
| UETS belgesi: PTT merkez şubesinden alınan, Ulusal Elektronik Tebligat Sistemi (UETS) adresinizi gösteren belge[7][8][9] | Geçiş ve uzatma başvuruları; 18 yaşından küçükler için istenmez |
| e-Devlet’ten alınan güncel tarihli Yerleşim Yeri Belgesi ile birlikte elektrik, su, doğalgaz veya sabit telefon faturalarından biri ya da yeni aboneler için abonelik sözleşmesi[7][8][9] | İzin türü veya il değiştiren başvurular; adresinizin önceden tescil edilmiş olması gerekir |
Aileden kısa döneme geçiş için ek belgeler
Kısa dönem listesinde aile ikamet izninden geçenler için bir bölüm vardır.[7]
| Belge | Koşul |
|---|---|
| Önceki ikamet izni kartınızın fotokopisi; aslı randevuda teslim edilir[7] | Aileden kısa döneme tüm geçişler |
| Boşanmaya ilişkin mahkeme kararı[7] | En az üç yıldan sonra boşanma veya aile içi şiddet mağduru olduğunuzu gösteren mahkeme kararı |
| Destekleyicinin ölüm belgesi[7] | Destekleyici ölmüşse |
Türk makamlarından alınan belgeler e-imzalı ya da imzalı ve mühürlü olmalıdır. Yabancı belgelerde Apostil şerhi ve noter onaylı Türkçe tercüme gerekir. Ülkeniz Apostil Sözleşmesine taraf değilse veya belgede Apostil şerhi yoksa, belge düzenleyen ülkenin makamları üzerinden onaylanmalı (konsolosluk veya elçilik onayı ile Dışişleri Bakanlığı ya da bu konuda yetkilendirilmiş diğer Türk makamlarının onayı) ve noter onaylı olarak Türkçeye çevrilmelidir.[7]
Listede, aile ikamet izniyle üç yıl kaldıktan ve 18 yaşını doldurduktan sonra kısa döneme geçenler için ayrı bir belge belirtilmez. Hangi kanıtı istediklerini il göç idaresi müdürlüğüne sorun.[7]
Mezunlar için ek belge
| Belge | Koşul |
|---|---|
| Diploma veya geçici mezuniyet belgesinin fotokopisi ya da e-Devlet’ten alınan belge; aslını randevuya getirin[7] | Türkiye’de mezun olduktan sonra kısa dönem ikamet izni |
Başka bir ile taşınma
İl değiştirmek izin türü değişikliği değildir, ama bunun için de yeni başvuru gerekir. Başka bir ile taşınırsanız, 20 iş günü içinde orada yeni izin için başvurmanız gerekir. Tür aynı kalırsa yeni kart alırsınız ve harcını daha önce ödediğiniz süre için yeniden harç alınmaz.[2][3]
Başka bir şehirdeki üniversiteye, fakülteye veya bölüme geçen öğrenciler, 10 gün içinde yeni ili seçerek e-İkamet üzerinden başvurmalı ve belgelerini öğrenci işleri veya uluslararası öğrenci ofisine götürmelidir. Kararı yeni şehirdeki müdürlük verir.[9] Öğrenci ikamet izni sayfasına bakın.
Geçiş reddedilirse
Ret kararı size tebliğ edilir ve tebligatta karara karşı başvuru hakkınızı nasıl kullanabileceğiniz açıklanır.[1] Ret ve iptal sayfasına bakın.
İlgili sayfalar
Kaynaklar
- Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu (Kanun No. 6458), Art. 20, 22, 25, 27, 28, 29, 31, 34, 42, 76, 83. mevzuat.gov.tr, erişim tarihi .
- Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanununun Uygulanmasına İlişkin Yönetmelik, Art. 20, 21, 23, 25, 26, 37, 52. mevzuat.gov.tr, erişim tarihi .
- İkamet (Sıkça Sorulan Sorular). Göç İdaresi Başkanlığı, erişim tarihi .
- İkamet Genel Bilgiler. Göç İdaresi Başkanlığı, erişim tarihi .
- e-İkamet ana sayfa. e-İkamet, erişim tarihi .
- Kısa Dönem İkamet İzni Başvurularında İstenen Belgeler (PDF, 18.03.2025). e-İkamet, erişim tarihi .
- Aile İkamet İzni Başvurularında İstenen Belgeler (PDF, 18.03.2025). e-İkamet, erişim tarihi .
- Öğrenci İkamet İzni Başvurularında İstenen Belgeler (PDF, 18.03.2025). e-İkamet, erişim tarihi .
- İkamet İzni Geçiş Başvuru Formu örnekleri. e-İkamet, Göç İdaresi Başkanlığı, erişim tarihi .
- Geçici Koruma Yönetmeliği (Temporary Protection Regulation), Art. 12/1-d, 25/1. mevzuat.gov.tr, erişim tarihi .